Loading

เวนคืนที่ดินกับภาษี?

วันที่ : 4 กรกฎาคม 2551
เวนคืนที่ดินกับภาษี?

            การขายอสังหาริมทรัพย์ ไม่ว่าจะเป็นที่ดินเปล่า อาคาร หรืออาคารและที่ดิน เมื่อโอนไปให้บุคคลอื่นจะมีภาระภาษีตามประมวลรัษฎากร 3 ประเภทมาเกี่ยวข้อง ได้แก่ ภาษีเงินได้ ภาษีธุรกิจเฉพาะ และอากรแสตมป์ นอกจากนั้นจะเป็นค่าโอน ค่าธรรมเนียมอื่นๆ ที่กรมที่ดินเป็นผู้จัดเก็บ

 

ประมวลรัษฎากรได้นิยามคำว่า ขาย หมายความรวมถึง ขายฝาก แลกเปลี่ยน ให้ โอนกรรมสิทธิ์ หรือสิทธิครอบครองในอสังหาริมทรัพย์ ไม่ว่าด้วยวิธีใดและไม่ว่าจะมีค่าตอบแทนหรือไม่ ทีนี้ก็มีเรื่องของการเวนคืนที่ดิน ผู้ที่เวนคืนที่ดินจะเป็นรัฐ ซึ่งต้องการนำที่ดินไปใช้สาธารณประโยชน์ ยิ่งในช่วงนี้หากท่านติดตามข่าวสารเรื่องการก่อสร้างรถไฟฟ้าทั้งที่อยู่บนดินและใต้ดิน รวมถึงการก่อสร้างถนนหนทางต่างๆ อีกเป็นจำนวนมาก เพื่อสร้างสิ่งที่เป็นพื้นฐานในการพัฒนาประเทศ ทำให้การคมนาคมสะดวกสบายขึ้น

 

และแน่นอนความสะดวกสบายย่อมได้มาจากผู้เสียสละบางส่วน ซึ่งก็คือ ผู้ที่ถูกเวนคืนที่ดิน หรือที่ดินที่มีอาคาร หรือสิ่งปลูกสร้างอยู่ด้วย ซึ่งโดยธรรมชาติของคนทั่วไปแล้ว ไม่อยากโยกย้ายออกจากสภาพแวดล้อมที่ตนเองอาศัยอยู่ เพราะมีความผูกพันในสภาพแวดล้อมนั้น โดยเฉพาะเจ้าของที่ดินที่มีที่ดินเพียงเล็กน้อย จะเครียดมาก เพราะไม่รู้ว่าที่อยู่ใหม่จะเป็นอย่างไร เรียกว่าปรับตัวกันใหม่ทั้งครอบครัวทีเดียว หากมีที่ดินเหลือเยอะหลังจากถูกเวนคืนที่ดินบางส่วนแล้วก็จะไม่คิดมากเท่าใด บางทีอาจจะแอบดีใจที่มูลค่าที่ดินของตนเองสูงขึ้นกว่าเดิมมาก

 

การเวนคืน หน่วยงานรัฐที่เวนคืนที่ดิน หรืออสังหาริมทรัพย์อื่นใด จะจ่ายค่าทดแทนหรือพูดง่ายๆ ภาษาชาวบ้านว่าค่าชดเชย เงินค่าทดแทนที่ได้รับมานั้นต้องเสียภาษีหรือไม่ ถ้าเสียภาษีจะเสียภาษีอะไร เพราะกฎหมายถือว่า การเวนคืนอสังหาริมทรัพย์เป็นการขายอสังหาริมทรัพย์เหมือนกัน หากพิจารณาดูภาษีที่จัดเก็บตามประมวลรัษฎากร จะมีทั้งที่ยกเว้นภาษีและที่ต้องเสียภาษี สรุปได้ดังนี้

 

กรณีผู้ที่ถูกเวนคืนที่ดิน หรืออสังหาริมทรัพย์เป็นบุคคลธรรมดา เงินค่าทดแทนที่ได้รับจะได้รับการยกเว้นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาตาม กฎกระทรวง ฉบับที่ 126 ข้อ 2 (29) ไม่ต้องนำเงินค่าทดแทนมา เสียภาษีแต่อย่างใด สำหรับภาษีธุรกิจเฉพาะก็ได้รับการยกเว้นภาษี ตามพระราชกฤษฎีกา ฉบับที่ 342 มาตรา 4 (6) (ก) เช่นเดียวกัน ในส่วนของอากรแสตมป์จะได้รับการยกเว้นตามกฎหมายว่าด้วย การเวนคืนอสังหาริมทรัพย์

 

กรณีผู้ที่ถูกเวนคืนที่ดิน หรืออสังหาริมทรัพย์เป็นบริษัท หรือ ห้างหุ้นส่วนนิติบุคคล เงินค่าทดแทนที่ได้รับจะต้องนำไปรวมรายได้ เพื่อคำนวณกำไรสุทธิเสียภาษีเงินได้นิติบุคคล และต้องนำค่าทดแทนเวนคืนไปเสียภาษีธุรกิจเฉพาะ ด้วย เพราะการจัดตั้งบริษัท หรือ ห้างหุ้นส่วนนิติบุคคล มีวัตถุประสงค์จัดตั้งขึ้นมาเพื่อค้าหากำไร เงินค่าทดแทนจากการเวนคืนที่ดิน หรืออสังหาริมทรัพย์ จึงต้องนำไปเสียภาษีดังกล่าว ในส่วนของอากรแสตมป์จะได้รับยกเว้นตามกฎหมายว่าด้วยการเวนคืนอสังหาริมทรัพย์ หรือไม่ต้องเสีย เพราะได้รับการยกเว้นตามบัญชีอัตราอากรแสตมป์ เนื่องจากได้เสียภาษีธุรกิจเฉพาะแล้ว

 

อย่างไรก็ตาม บริษัทหรือห้างหุ้นส่วนนิติบุคคล ที่ได้รับ ค่าทดแทนไม่ต้องนำค่าทดแทนมาเสียภาษีเงินได้นิติบุคคล หากเป็นการให้ การโอนกรรมสิทธิ์ หรือสิทธิครอบครองในอสังหาริมทรัพย์ให้แก่รัฐโดยที่ไม่รับเงินค่าทดแทน จะได้รับการยกเว้นภาษีเงินได้นิติบุคคล นอกจากนั้น ภาษีธุรกิจเฉพาะก็ยังได้รับยกเว้นภาษี หากบริษัท หรือ ห้างหุ้นส่วนนิติบุคคล ได้มีการโอนกรรมสิทธิ์ หรือสิทธิครอบครองในอสังหาริมทรัพย์ ให้แก่ส่วนราชการ หรือองค์การของรัฐบาล โดยไม่มี ค่าตอบแทนเช่นเดียวกัน

 

ที่มา : หนังสือพิมพ์โพสต์ทูเดย์

 

 

ข่าวกฎหมายอสังหาฯ อื่นๆ